Одговор на службен мејл во 21 часот, порака од менаџерот за време на викендот или „само едно брзо прашање“ додека сте на одмор. На прв поглед, станува збор за ситници што не одземаат многу време. Но, кога ваквите ситуации стануваат секојдневие, се поставува прашањето: дали работниот ден навистина завршува кога ќе го напуштиме работното место?
Со развојот на дигиталната комуникација, границата меѓу работното и приватното време станува сè понејасна. Службените телефони, електронската пошта и апликациите за комуникација овозможуваат работата да продолжи и по завршувањето на работното време, без тоа секогаш да биде евидентирано како дополнителен ангажман.
Токму тука се појавува феноменот на скриената прекувремена работа времето во кое вработените продолжуваат да работат или да одговараат на работни барања надвор од договореното работно време, а тоа не секогаш се препознава како работа.
Кога „само пет минути“ стануваат секојдневна обврска?
Една порака по работното време можеби не изгледа како голем проблем. Но, кога одговорите на службените пораки стануваат очекување, а не исклучок, ситуацијата се менува.
Постојаната достапност може да се препознае преку неколку навидум вообичаени ситуации:
- Одговарање на пораки по работното време. Вработениот чувствува дека мора веднаш да одговори, дури и кога прашањето не е итно.
- Работа за време на викендите. Кратките задачи, проверките на документи и подготовките за понеделник постепено стануваат редовна практика.
- Прекинување на одморот поради работни обврски. Дури и кога не работи активно, вработениот постојано го проверува телефонот за да не пропушти важна информација.
- Страв од негативни последици. Вработениот одговара на секоја порака затоа што се плаши дека во спротивно ќе биде оценет како незаинтересиран или недоволно посветен.
- Невидлив дополнителен ангажман. Времето поминато во решавање работни прашања надвор од работното време не се евидентира и не се препознава.
Проблемот не е во секоја повремена итна ситуација. Проблемот настанува кога исклучокот станува правило, а вработените постепено почнуваат да го прифаќаат тоа како нормален дел од работата.
Дали постојаната достапност значи дека сте попродуктивни?
Во некои работни средини, брзото одговарање на пораки се поврзува со професионалност, посветеност и одговорност. Но, постојаната достапност не е нужно показател за подобри резултати.
Кога вработените немаат доволно време за одмор, потешко се одвојуваат од работните проблеми и може да имаат помалку енергија за концентрација и донесување одлуки следниот ден.
Дополнително, културата во која се очекува секој да биде достапен во секое време може да создаде притисок и меѓу колегите. Дури и кога менаџерот формално не бара одговор по работното време, самото испраќање пораки доцна навечер може да остави впечаток дека се очекува итна реакција.
Затоа, компаниите треба да прават разлика меѓу вистинска итност и лошо организирани работни процеси. Не секоја задача што е испратена во 20 часот мора да биде завршена истата вечер.
Како вработените да постават граници без да изгледаат непрофесионално?
Поставувањето граници не значи недостиг на посветеност. Напротив, јасните очекувања можат да помогнат работата да се организира поефикасно и да се избегнат недоразбирања.
1. Разјаснете ги очекувањата со менаџерот
Прашајте кои ситуации навистина бараат реакција надвор од работното време и кои можат да почекаат до следниот работен ден.
2. Не третирајте ја секоја порака како итна
Ако не постои договорена обврска за дежурство или итна достапност, не мора автоматски да претпоставите дека секоја порака бара моментален одговор.
3. Комуницирајте јасно и професионално
На пример: „Ја видов пораката. Ќе ја разгледам задачата утре на почетокот на работниот ден и ќе ви испратам повратна информација.“
4. Следете го дополнителното време што го поминувате во работа
Ако редовно одговарате на работни барања по работното време, водете евиденција за времето, задачите и околностите. Тоа може да биде корисно при разговор со менаџерот или HR-службата.
Каква е одговорноста на компанијата и HR-службата?
Не е доволно компанијата само да им каже на вработените да воспостават рамнотежа меѓу работата и приватниот живот. Таа треба да создаде услови во кои тоа навистина е возможно.
HR-службата и менаџерите можат да преземат неколку конкретни чекори:
- Да воспостават јасни правила за комуникација надвор од работното време.
- Да дефинираат што се смета за итна задача и кој е одговорен за неа.
- Да ги евидентираат работните часови и дополнителниот ангажман согласно важечките правила.
- Да избегнуваат создавање култура во која брзината на одговор на пораки се користи како мерка за посветеност.
- Да ги обучат менаџерите да планираат реални рокови и да ја распределуваат работата рамномерно.
Важно е и компаниите да ги проверат своите практики во однос на важечкото трудово законодавство. Кога работните барања редовно се извршуваат надвор од договореното време, потребно е да се утврди како тоа треба да се евидентира и третира според конкретниот работен однос и законските правила.
Правото на одмор не треба да зависи од добрата волја на менаџерот
Одморот не е награда што вработениот ја добива откако ќе ги заврши сите задачи. Тој е важен дел од одржливото работење и од заштитата на времето надвор од работните обврски.
Компаниите што очекуваат постојана достапност ризикуваат да создадат средина во која вработените се чувствуваат обврзани постојано да докажуваат дека се посветени. На долг рок, тоа може да влијае врз нивната мотивација, задоволството од работата и одлуката дали да останат во организацијата.
Вистинската професионалност не се мери според тоа колку брзо одговарате на службените пораки во 22 часот, туку според квалитетот на работата, исполнетите обврски и резултатите што ги постигнувате во договорените услови.
Затоа, следниот пат кога ќе добиете порака по работното време, вреди да се запрашате: дали станува збор за вистинска итност или за уште една задача што незабележливо го продолжува вашиот работен ден?
Прочитајте и за: Што да направите кога платата ви е пониска од онаа на колега со иста позиција?
Тагови: совети за работа