Пензиското и инвалидското осигурување претставува основно социјално право на граѓаните, загарантирано со Уставот. Овие права се уредени со Законот за пензиско и инвалидско осигурување, кој ги опфаќа работниците во работен однос и физичките лица кои вршат дејност. Целта е обезбедување материјална и социјална сигурност во случај на старост, инвалидност или смрт.

Правата кои произлегуваат од овој систем вклучуваат: старосна и инвалидска пензија, професионална рехабилитација, семејна пензија, надоместок за телесно оштетување и најнизок износ на пензија. Остварувањето на овие права зависи од времетраењето и висината на уплатите за осигурување.

Системот е организиран преку три столба: задолжително осигурување со генерациска солидарност (прв столб), задолжително капитално финансирано осигурување (втор столб) и доброволно капитално финансирано осигурување (трет столб). Надлежни институции се Фондот за пензиско и инвалидско осигурување и Министерството за труд и социјална политика, кое ја надгледува законитоста и развојот на социјалната политика.

Тагови: здравствено осигурување Министерство за труд и социјална политика стаж

Полска воведува експериментален модел на четиридневна работна недела без промена на платите на вработените. 

Целта е да се подобри квалитетот на животот на работниците и да се одговори на демографската криза со воведување флексибилно работно време, објавува веб-страницата на UNN, повикувајќи се на INFOR.pl.

Што им се нуди на вработените:

• транзиција кон четиридневна работна недела;
• намалување на дневното работно време на 6 часа;
• повеќе денови платен одмор.

Флексибилност според изборот на работодавачот

Работодавачите ќе можат самостојно да одредат специфичен модел на организација на работата. На пример, тие можат да ја задржат стандардната петдневна работна недела, но да ја компензираат со дополнителни слободни денови. Бројот на тие слободни денови ќе го одреди работодавачот.

За да се олесни прилагодувањето кон новиот систем, компаниите и државните институции ќе добијат финансиска поддршка - до 1 милион злоти за организациски промени.

Одлука поттикната од демографската криза

Владата ја гледа оваа реформа како дел од стратегијата за борба против демографската криза.

Бидејќи Полска е една од земјите со најмногу работни часови во Европа, интензивната работа има негативно влијание врз семејниот живот и стапката на наталитет.

Тагови: Европа четиридневна работна недела Полска

Министерството за градежништво, транспорт и инфраструктура на Србија денес објави дека од 4 јули ќе се применува нова Одлука за висината на посебната такса за користење на јавни патишта, односно патарини.

Во соопштението се наведува дека во согласност со редовните годишни активности, износите во динари на таксите се прилагодени со годишниот индекс на потрошувачки цени и зголемувањето на малопродажните цени, но без да се прецизираат новите износи на патарина.

Патарините во Србија ги собира Јавното претпријатие „Патишта на Србија“, а вкупната должина на автопатите со наплата на патарина е 905,2 километри.

Наплатата на патарина се врши преку автоматски технички систем за наплата кој се состои од 72 наплатни станици.

Основата на патарината е должината на делницата од патот што ја поминало возилото, изразена во километри, а цената на патарината се одредува во однос на три критериуми - цената на патарината по километар, категоријата на возилото и должината на поминатата рута.

Системот за наплата на патарините се применува на следните делници од автопатот: Белград-Шабац-Шид, Белград-Суботица, Белград-Врњачка Бања-Прешево-Димитровград и Белград-Пожега.

Тагови: патарини Србија

Најновото истражување објавено во списанието Nature открива дека вештачките интелигенции како ChatGPT‑4, Gemini и Copilot се поуспешни од луѓето во тестови за емоционална интелигенција. Тие постигнале дури 81% точност, наспроти 56% кај луѓето.

Тестовите вклучувале препознавање на емоции во однесување, сценарија и говор, а моделите покажале извонредна способност да анализираат тон, контекст и изрази на емоции. Експертите велат дека ова се должи на способноста на AI да учи од милијарди примери и да открие шаблони кои често ни промакнуваат на луѓето.

Во пракса, технологијата веќе се користи – како во Бразил, каде системот „Аилтон“ анализира говор на возачи и предупредува на стрес или тага со над 80% точност.

Сепак, експертите предупредуваат: способноста за „погодок“ не значи и вистинско разбирање. Емоциите се длабоки и често двосмислени, а тестовите што се користат не го доловуваат секојдневниот емоционален контекст. Како што велат самите истражувачи – машините можеби не чувствуваат, но дефинитивно нè читаат сè подобро.

Тагови: вештачка интелигенција