Банките во земјава викендов ќе спроведуваат технички прилагодувања на системите поради воведувањето на новите стандарди во денарскиот платен промет, кои официјално почнуваат да се применуваат од понеделник, 9 ноември. Од Македонската банкарска асоцијација информираат дека во текот на овие активности е можно привремено да бидат недостапни одредени банкарски услуги, особено платежните трансакции.

Промените се однесуваат на новите платни налози, шифрите за целта на плаќањето и користењето на платежните сметки во ИБАН-формат. Од Асоцијацијата посочуваат дека точните термини, опфатот на услугите и времетраењето на евентуалните ограничувања ќе ги објави секоја банка посебно, согласно својот распоред за прилагодување.

Граѓаните и компаниите се повикуваат навреме да ги планираат плаќањата и редовно да ги следат известувањата од своите банки. Воедно, од Македонската банкарска асоцијација потсетуваат дека постојните броеви на платежните сметки остануваат непроменети, а банките ќе го извршат приспособувањето на нивниот приказ и користење во ИБАН-формат во електронското и мобилното банкарство.

Тагови: банка платежни картички технологија

Од 1 декември 2026 година ќе важат построги услови за станбено кредитирање, со кои купувањето втор или следен стан ќе стане значително потешко. Народната банка ги намалува дозволените лимити за задолжување и ги скратува роковите за отплата, додека за граѓаните што првпат купуваат сопствен дом остануваат поповолни правила.

Според новите мерки, кај денарските кредити односот меѓу вкупните месечни кредитни обврски и приходите се намалува од 50 на 45 проценти, а кај кредитите со валутна компонента од 45 на 40 проценти. Тоа значи дека граѓанин со месечни примања од 60.000 денари, наместо досегашните 30.000, ќе може да има месечни кредитни обврски до 27.000 денари. Воедно, за купување втор или следен стан максималниот рок за отплата се скратува од 30 на 25 години, а кај хипотекарните потрошувачки кредити од 20 на 15 години.

Дополнително, за втор или дополнителен стан ќе биде потребно минимално сопствено учество од 25 проценти од вредноста на недвижноста. За оние што првпат решаваат станбено прашање, условите остануваат поповолни — отплата до 30 години и учество од 10 проценти. Според гувернерот Трајко Славески, целта е да се спречи прекумерното задолжување и да се поттикне купување недвижности за сопствено живеење, наместо за инвестициски цели.

Тагови: стан станбени кредити

Започнувате со една задача, но по еден час добивате нова. Го менувате планот, се префрлате на друга обврска, а потоа пристигнува порака дека сепак треба да се вратите на првичната задача. На крајот од денот сте биле постојано зафатени, но имате чувство дека ништо не сте завршиле.

Постојаното менување на приоритетите е предизвик за многу вработени. Понекогаш новите барања се неизбежни, но кога секоја задача е „итна“, а претходните обврски остануваат на ваша одговорност, работата станува хаотична.

Ова не влијае само врз организацијата на времето, туку и врз концентрацијата, квалитетот на работата и мотивацијата. Како да реагирате без да оставите впечаток дека избегнувате одговорности?

1. Разјаснете што станува со претходната задача

Кога ќе добиете нова обврска, не прифаќајте автоматски дека треба да ги завршите сите задачи во првично договорените рокови.

Прашајте го менаџерот: „Секако, можам да се префрлам на оваа задача. Дали обврската на која работам во моментов треба да ја оставам за подоцна?“

На овој начин покажувате подготвеност за работа, но и барате јасна насока за приоритетите.

2. Побарајте јасен редослед на обврските

Ако сите задачи се означени како итни, тешко е да знаете од каде да започнете.

Предложете заедно да ги подредите според важноста и роковите. На пример: „Во моментов имам четири активни задачи. Би сакал/а да потврдиме кои треба да ги завршам први, а кои можат да почекаат.“

Ова е особено корисно кога работите на повеќе проекти или со различни тимови.

3. Објаснете како промените влијаат врз роковите

Менаџерот можеби не е свесен дека секое префрлање од една задача на друга бара дополнително време и концентрација. Наместо да се жалите дека постојано добивате нови обврски, објаснете ги конкретните последици: „Ако сега се посветам на новиот проект, извештајот ќе биде готов утре наместо денес. Дали тоа е во ред?“

Така му давате можност на менаџерот да одлучи што има поголема важност.

4. Потврдувајте ги договорите писмено

Кога приоритетите често се менуваат, лесно може да настанат недоразбирања околу роковите и очекувањата. По разговорот, испратете кратка порака или е-пошта со потврда: „Според денешниот договор, прво ќе работам на презентацијата за клиентот, а извештајот ќе го продолжам утре.“

На овој начин сите имаат јасна информација за договорените задачи и рокови.

5. Научете да разликувате итни задачи од лошо планирање

Не секоја нова задача навистина бара веднаш да го прекинете она што го работите. Понекогаш нешто станува итно затоа што не било навреме испланирано.

Кога ќе добиете ново барање, прашајте: „Дали ова има конкретен рок или можеме да го планираме за утре?“

Секако, важно е да останете флексибилни, но и да препознаете кога постојаната итност е резултат на недоволна организација.

6. Не надоместувајте го лошото планирање со прекувремена работа

Кога задачите постојано се менуваат, вработените често остануваат подолго за да завршат сè што им било зададено. Ако ова стане редовна практика, може да доведе до замор, намалена концентрација и незадоволство.

Доколку обемот на работа не може да се заврши во предвиденото време, кажете го тоа отворено: „Со моменталниот распоред можам да ги завршам првите две задачи во договорениот рок. За останатите ќе треба да одредиме нови рокови.“

Професионалноста не значи да прифатите повеќе отколку што реално можете да постигнете.

7. Предложете подобар начин на организација

Ако проблемот се повторува секојдневно, разговарајте со менаџерот за начинот на распределба на работата. Предложете краток неделен состанок за утврдување на главните приоритети, дневна листа со најважните задачи или јасен систем за испраќање нови барања.

Можете да кажете: „Забележувам дека често ги менуваме приоритетите во текот на денот. Мислам дека би било покорисно доколку однапред ги дефинираме главните задачи, а промените ги правиме кога навистина има потреба.“

Добрата организација бара јасни приоритети

Промените во работата се неизбежни, но тоа не значи дека секоја нова задача треба да стане ваша најважна обврска. Кога приоритетите постојано се менуваат без јасни насоки, дури и најорганизираните вработени може да го изгубат фокусот.

Важно е навреме да комуницирате, да побарате јасни рокови и реално да ги претставите своите можности. Ако секоја задача е приоритет број еден, тогаш всушност ниту една нема вистински приоритет. Добриот менаџер знае дека секоја промена носи последици и дека успешниот тим не се гради со постојано брзање, туку со јасна организација и реални очекувања.

Прочитајте и за: Како да реагирате кога шефот ви дава нејасни инструкции, а потоа ве обвинува за грешки?

Тагови: совети за работа

Работа четири дена, одмор три и без намалување на платата веќе не е само теоретска идеја во Европа. Експерименти во повеќе земји покажаа дека пократката работна недела често носи помал стрес, подобар баланс меѓу работата и приватниот живот и во многу случаи непроменета продуктивност. Во Обединетото Кралство, каде во 2022 година 61 компанија и околу 2.900 работници учествуваа во шестмесечен проект, дури 92 проценти од компаниите решиле да продолжат со моделот, додека вработените пријавиле значително помала исцрпеност, помалку боледувања и постабилни приходи.

Слични позитивни сигнали доаѓаат и од Германија и Исланд. Во Германија, пилот-проектот од 2024 година покажа подобар квалитет на живот, сон и физичка активност кај вработените, иако дел од компаниите подоцна се вратиле на постари или пофлексибилни модели. Исланд, пак, останува еден од најчесто посочуваните примери, откако експериментите од 2015 до 2019 година потврдија дека скратеното работно време може да се воведе без пад на квалитетот на услугите и без намалување на платите. По тие промени, голем дел од работната сила добил право на пократка работна недела.

Но, искуството низ Европа покажува дека не постои едно универзално решение. Белгија овозможи четири работни дена, но најчесто со ист вкупен број часови, распоредени во подолги смени. Во Шпанија, тестирањето во Валенсија донесе подобро здравје и помал сообраќај, но и проблеми за дел од трговците и одредени јавни услуги. Заклучокот е дека четиридневната работна недела може да биде успешна, но најмногу зависи од тоа како е организирана работата и дали секторите како здравство, транспорт, трговија и производство можат да ја одржат ефикасноста со помалку часови.

Тагови: работа четиридневна работна недела