Професионалните контакти можат да ви помогнат да дознаете за нови можности, да научите нешто од поискусни луѓе и полесно да се поврзете со професионалци од вашата област. Но, networking-от не значи само да имате што повеќе луѓе во листата на контакти. Вистинската вредност е во квалитетот на односите што ги градите.

Еве пет грешки што често го отежнуваат градењето професионална мрежа.

1. Им се јавувате на луѓето само кога нешто ви треба

Една од најчестите грешки е контактот да се појави само кога барате работа, препорака или услуга. Ако некому првпат му пишувате по две години со порака: „Здраво, дали знаеш дали кај вас има слободно работно место?“ може да изгледа како да се интересирате за човекот само затоа што моментално ви е потребен.

Многу подобар пристап е да одржувате повремена комуникација и кога немате конкретно барање. Честитка за нова позиција, интересен разговор или кратка порака по заеднички настан понекогаш се доволни за да останете во контакт.

2. Се обидувате да запознаете што повеќе луѓе

Поголема листа на контакти не значи автоматски посилна професионална мрежа. Може да имате стотици или илјадници контакти, а со мал дел од нив никогаш да не сте разговарале. Наместо да собирате имиња, размислувајте за тоа со кого сакате да изградите професионален однос.

Тоа можат да бидат колеги од индустријата, луѓе од компании што ве интересираат, ментори, поранешни колеги или професионалци од области што сакате да ги запознаете подобро.

3. Премногу брзо барате услуга

Запознавањето со некого не значи дека веднаш треба да побарате препорака, работа или воведување кај друга личност. Ако сте се запознале вчера, а денес испраќате долг список на барања, односот лесно може да стане едностран. Прво изградете основа за комуникација. Покажете интерес, слушајте и оставете односот природно да се развива. Networking-от е градење односи, а не размена на услуги.

4. Само зборувате за себе

Добриот networking не е едноминутен монолог за вашето искуство. Ако во секој разговор зборувате само за вашата работа, вашите успеси и вашите планови, пропуштате можност да дознаете нешто за другата личност.

Поставете прашања: „На што работите во моментов?“ „Како се смени вашата индустрија во последните години?“ „Која вештина ви беше најкорисна во кариерата?“

Понекогаш најдобар начин да оставите впечаток е едноставно да бидете добар соговорник.

5. Престанувате да комуницирате откако ќе се запознаете

Размената на визит-картички или LinkedIn контакт е само почеток. Ако никогаш повторно не се јавите, односот најверојатно ќе остане на ниво на едно запознавање. Не мора да испраќате пораки секоја недела. Доволно е повремено да споделите релевантна информација, да честитате за професионален успех или да продолжите разговор што сте го започнале.

Добрата професионална мрежа се гради со време, а не со еден разговор.

Networking-от не е натпревар

Градењето професионални контакти не треба да биде трка во која победува оној со најмногу познаници. Вредните контакти се создаваат преку доверба, почит и взаемна комуникација.

Не размислувајте само: „Што можам да добијам од оваа личност?“ Прашајте се и: „Каква вредност можам јас да донесам во овој однос?“

Кога networking-от ќе престане да биде само средство за добивање можности и ќе стане вистинско градење односи, професионалната мрежа почнува да има многу поголема вредност.

Прочитајте и за: 5 совети како да изградите личен бренд на LinkedIn

Тагови: совети за работа

Преминот од традиционална кариера кон фриленс може да биде потежок за поискусните работници отколку што изгледа. Ново истражување покажува дека дигиталните платформи не секогаш успеваат правилно да ги прикажат нивните вештини и професионална вредност.

Сè поголем број искусни професионалци се свртуваат кон фриленс и пофлексибилни форми на работа, но преминот од долгогодишна кариера во традиционална работна средина кон дигитални платформи може да донесе неочекувани предизвици.

Според истражување објавено во Administrative Science Quarterly, спроведено од академици од University of California, Santa Barbara и Cambridge Judge Business School, поискусните работници можат да имаат потешкотии да ги пренесат своите досегашни професионални достигнувања во новиот дигитален систем на проценка. Истражувањето го анализирало искуството на работници кои користат Upwork.

Од долгогодишна репутација до оценки на платформа

Еден од главните проблеми е таканареченото „неусогласување на системите на репутација“. Во традиционалната кариера, професионалната вредност често се гради со години преку работно искуство, препораки, позиции, проекти и резултати. На фриленс платформите, пак, голем дел од репутацијата се гради преку оценки, број на реализирани проекти и видливост на профилот.

Токму тука може да се појави јаз: човек со децении искуство можеби има значително професионално знаење, но на новата платформа започнува речиси од нула. Истражувачите ова го опишуваат како „cold start“ почетна фаза во која професионалецот допрва треба да изгради дигитална репутација.

Зошто ова е важно и за компаниите?

Овој проблем не е важен само за оние кои бараат фриленс ангажмани. Тој претставува предизвик и за работодавачите. HR тимовите кои се потпираат на дигитални платформи и автоматизирани системи за пребарување кандидати можат да пропуштат професионалци чии најголеми предности не се целосно видливи преку дигиталниот профил.

Со стареењето на работната сила, ова прашање станува сè позначајно. Според податоците наведени од HR Dive, работниците над 55 години сочинуваат околу 23% од работната сила, додека бројот на работници над 65 години бележи значителен раст.

Возраста сè уште може да биде пречка

Дополнителни податоци покажуваат дека дел од постарите работници и самите чувствуваат дека возраста влијае врз нивните можности за вработување.

Според извештај од CWI Labs од 2024 година, 59% од работниците на возраст од 50 и повеќе години изјавиле дека возраста ја доживеале како пречка во процесот на вработување. Само 21% биле оптимисти дека ќе најдат работа во следните шест месеци.

Тоа покажува дека дигитализацијата на процесот на вработување не значи автоматски и полесно препознавање на искуството.

Што можат да направат HR тимовите?

За компаниите, ова отвора простор за поинаков пристап кон проценката на кандидатите. Наместо да се потпираат исклучиво на дигитални оценки, алгоритми или кратки профили, HR професионалците можат да обрнат поголемо внимание на реалните достигнувања, преносливите вештини, долгогодишното искуство и конкретните резултати.

Истражувањето укажува дека истите дигитални алатки кои треба да овозможат поголема персонализација понекогаш можат да создадат нови ограничувања за одредени групи работници.

Во време кога компаниите се соочуваат со недостиг на кадар и демографски промени, прашањето повеќе не е само како работниците да се приспособат на новите платформи, туку и како платформите и работодавачите подобро да го препознаат знаењето што веќе постои. Искуството можеби не се гледа секогаш во бројот на оценки на еден профил но тоа не значи дека не постои.

Прочитај и за: Кандидатите веќе не гледаат само во работната позиција: Еве што навистина ги привлекува луѓето кон нова работа

Тагови: HR трендови

Просечната месечна исплатена нето-плата по вработен во Македонија во јули 2026 година изнесувала 48.499 денари, додека просечната бруто-плата достигнала 72.935 денари, покажуваат најновите податоци на Државниот завод за статистика. Во однос на истиот месец лани, и нето и бруто-платата бележат идентичен раст од 7,1 отсто.

Најголем годишен раст на нето-платите е регистриран во секторот финансиски дејности и осигурување, каде зголемувањето изнесува 10,7 отсто. Следуваат снабдување со вода, управување со отпад и санација на околината со 10,4 отсто, како и дејностите поврзани со недвижен имот со раст од 9,6 отсто. Сличен тренд има и кај бруто-платите, каде финансискиот сектор повторно е на врвот со раст од 10,8 отсто.

На месечно ниво, во споредба со јуни, најголемо зголемување на нето-платите е забележано кај стручните, научните и техничките дејности со 4,3 отсто, пред трговијата со 3,2 отсто и градежништвото со 2,3 отсто. И покрај растот, разликите меѓу секторите остануваат изразени: највисоки примања и натаму има во ИТ и компјутерското програмирање, додека меѓу најниските се дел од услужните дејности, вклучително и угостителството.

Тагови: Македонија просечна плата

Личниот бренд на LinkedIn не значи само да имате убава фотографија, добро напишано CV и што повеќе контакти. Тоа е начинот на кој другите ве препознаваат професионално за што сте експерт, какво знаење споделувате и каков впечаток оставате кога некој ќе го посети вашиот профил.

Добрата вест е што не мора да бидете инфлуенсер или да објавувате секој ден за да изградите препознатлив професионален профил.

Еве од каде да започнете.

1. Направете го профилот јасен уште на прв поглед

Кога некој ќе го отвори вашиот профил, треба брзо да разбере кои сте, што работите и во која област сте активни.

Проверете ги основните елементи:

• Професионална фотографија;
• Јасен headline;
• Краток и конкретен About дел;
• Ажурирано работно искуство;
• Релевантни вештини;
• Проекти, сертификати или достигнувања кога се релевантни.

Наместо headline како: „Marketing Specialist at Company X“ можете да бидете поконкретни: „Digital Marketing Specialist | Social Media | Content Strategy | Employer Branding“

Целта е профилот да не изгледа како само дигитална визит-карта, туку како јасна слика за вашата професионална вредност.

2. Не објавувајте само што работите споделувајте што знаете

Личниот бренд се гради преку знаење, а не само преку набројување на работните позиции. Ако сте во маркетинг, можете да споделувате интересни кампањи, трендови или лекции од вашето искуство. Ако сте во HR, можете да зборувате за интервјуа, развој на вработени, лидерство или работна култура. Не мора секој пост да биде „голема мисла“. Понекогаш најинтересен пост е едноставно: „Ова го научив од еден проект и би го направил поинаку следниот пат.“ Таквата содржина покажува искуство, размислување и автентичност.

3. Бидете препознатливи по одредени теми

Ако еден ден објавувате за маркетинг, следниот за инвестиции, потоа за мотивација, а потоа за нешто сосема неповрзано, тешко е луѓето да разберат по што сте препознатливи.

Одберете неколку теми што природно се поврзуваат со вашата професија и интереси. На пример: HR + лидерство + кариера или Маркетинг + брендирање + дигитални трендови. Не значи дека треба да зборувате само за една работа. Но, одредена тематска насока му помага на публиката полесно да ве запомни.

4. Вклучете се во разговорите, не само во објавувањето

Личниот бренд не се гради само со тоа што ќе објавите нешто и ќе ја затворите апликацијата. Коментарите се одличен начин да покажете знаење и да стапите во контакт со луѓе од вашата професионална област.

Наместо: „Одличен пост!“ додадете нешто конкретно: „Особено ми се допадна делот за развој на вештини. Во моето искуство, најголем проблем е што компаниите често очекуваат вработените сами да препознаат што треба да научат.“

Со еден добар коментар можете да започнете разговор со човек со кој инаку можеби никогаш не би стапиле во контакт.

5. Бидете конзистентни, а не опседнати со бројки

Не мора да објавувате секој ден.

Многу поважно е луѓето повремено да видат корисна и квалитетна содржина од вас, отколку секојдневно да објавувате нешто само за да бидете активни.

Можете да започнете и со една објава неделно.

На пример:

• Понеделник: интересна лекција од вашата работа
• Среда: краток совет или став за тема од индустријата
• Петок: искуство, грешка или нешто што сте го научиле

Со текот на времето, конзистентноста создава препознатливост.

Личниот бренд не значи да се „продавате“

Најчеста грешка е мислата дека личниот бренд значи постојано да зборувате колку сте добри. Не мора. Споделете што знаете. Кажете што сте научиле. Поставете добро прашање. Вклучете се во дискусија. Споделете искуство од кое и другите можат да научат. Најдобриот личен бренд не е оној што најгласно кажува „Јас сум експерт“, туку оној по кој другите сами го препознаваат вашето знаење.

LinkedIn не мора да биде место каде што само барате работа. Со текот на времето, може да стане место каде што работодавците, колегите и професионалните контакти ве препознаваат по она што го знаете и начинот на кој размислувате.

Прочитајте и за: 5 навики поради кои изгледате непрофесионално дури и кога сте добри во работата

Тагови: совети за работа