Понекогаш работните обврски мора да направат пауза поради лични околности, семејни обврски, стручно усовршување или други причини. Во такви ситуации, работникот може да побара неплатено отсуство од работа, но важно е да знае дека постојат правила и ограничувања.

Според Законот за работните односи, работникот може да отсуствува од работа без надомест на плата и придонеси, во случаите и под условите утврдени со колективен договор. Неплатеното отсуство може да трае најдолго три месеци во текот на една календарска година.

Што значи тоа за работникот?

За време на неплатеното отсуство, не се исплаќа плата, ниту се плаќаат придонеси од плата, а правата и обврските од работниот однос мируваат. Тоа значи дека периодот не се третира како редовно присуство на работа.

Причините и условите за користење на неплатено отсуство можат подетално да бидат уредени со применливиот колективен договор. На пример, во одредени колективни договори како причини се наведуваат нега на член на семејството, изградба или поправка на дом, лекување на сопствен трошок, учество во културни или спортски настани, конгреси и конференции или стручно усовршување.

Дали работодавачот мора да го одобри?

Не секое барање за неплатено отсуство значи дека работникот може еднострано да престане да доаѓа на работа. Потребно е отсуството да биде одобрено согласно условите што важат за конкретниот работен однос, а работникот треба навреме да поднесе барање и да добие соодветна одлука.

Затоа, пред да го искористите ова право, проверете што предвидува колективниот договор што се применува кај вашиот работодавач и каква процедура е предвидена за поднесување на барањето.

Што е со работното место?

Неплатеното отсуство значи мирување на правата и обврските од работниот однос, а не автоматски престанок на работниот однос. Работникот треба да се врати на работа согласно одобрениот период на отсуство.

Тагови: неплатен одмор работнички права

Македонскиот пазар на труд се соочува со изразен парадокс: во јуни биле евидентирани 88.541 активни баратели на работа, што е за 2.425 повеќе од мај, додека дополнително има и 41.281 пасивни баратели. Сепак, и покрај високата бројка на невработени, компаниите алармираат на сериозен недостиг од работна сила и сè поголема тешкотија да најдат соодветен кадар.

Податоците покажуваат дека најголем дел од невработените имаат пониско образовно ниво. Дури 58 отсто од активните баратели се без образование или со основно образование, а уште 25 отсто имаат средно образование. Тоа значи дека околу 83 отсто од невработените имаат најмногу средно образование, што укажува на сериозно несовпаѓање меѓу квалификациите на лицата што бараат работа и потребите на работодавачите.

Во меѓувреме, речиси 62 отсто од работодавачите очекуваат нови вработувања, а во приватниот сектор годинава се планирани 14.498 нови работни места. Најголема побарувачка има во преработувачката индустрија, трговијата, градежништвото и угостителството, додека на национално ниво се отворени повеќе од 10.100 слободни позиции. Поради недостигот од домашна работна сила, државата ја зголеми квотата на 10.000 работни дозволи за странци, што дополнително потврдува дека клучниот проблем не е само невработеноста, туку и несоодветноста меѓу понудата и побарувачката на пазарот на труд.

Тагови: Агенција за вработување (АВРМ) невработеност

Некои денови едноставно не се пропуштаат, првиот училишен ден е еден од нив. Новото ранче, возбудата, првото ѕвонче, моменти што остануваат во сеќавање засекогаш.

Токму затоа, УНИБанка организираше посебно дружење за децата на своите вработени кои оваа година стануваат првачиња. Во весела атмосфера, со аниматор, игра и многу насмевки, секое дете доби можност да се претстави и да го покаже својот талент и она што го прави посебно. Првачињата одговараа и на едноставни, но многу симпатични прашања. Нивните одговори и изведбите предизвикаа многу насмевки и можете да ги погледнете на следниот ЛИНК.

Малите таленти добија големи аплаузи, а секое прваче доби и подарок од УНИБанка за среќен почеток на новата училишна авантура.

Во УНИБанка веруваме дека грижата за вработените значи да бидеме тука за нив и во моментите што им значат најмногу. Затоа, и оваа година, им овозможивме слободен ден на првиот училишен ден на сите вработени чии деца се првачиња, за да бидат покрај своите најмили кога започнува едно од најважните поглавја во нивниот живот.

Со оваа иницијатива продолжуваме да градиме средина во која се важни луѓето, семејството и моментите што навистина значат.

Среќно, првачиња!

Тагови: УНИ БАНКА АД

Околу 14.500 деца досега се запишани во прво одделение за учебната 2026/2027 година, иако во 2020 година во Македонија биле регистрирани 19.031 живородено дете. Разликата од повеќе од 4.500 деца, односно речиси една четвртина од генерацијата, отвора сериозни демографски дилеми – колку од овие деца сè уште живеат во земјава, а колку со своите семејства се иселиле во странство. Од Министерството за образование велат дека бројката не е конечна, бидејќи дополнителните уписи ќе траат до крајот на септември, но и покрај тоа тешко е да се очекува целосно затворање на јазот.

Трендот на намалување е видлив и на подолг рок. Во учебната 2016/2017 биле запишани 23.266 првачиња, а ако сегашната бројка значително не се промени, државата за една деценија ќе има речиси 9.000 првачиња помалку. Експертите предупредуваат дека нискиот наталитет објаснува дел од падот, но не и целосно, бидејќи денешните првачиња припаѓаат на генерација кога бројот на раѓања сè уште бил над 19.000. Како клучен фактор сè почесто се посочува иселувањето на младите семејства, што директно се одразува врз училиштата и ученичката евиденција.

Последиците веќе се чувствуваат на терен. Годинава 26 подрачни училишта би можеле да престанат со работа затоа што немаат ниту едно запишано прваче, најмногу во руралните средини, додека во делови од Скопје недостигаат училници и наставен кадар. Во основното образование се очекуваат околу 200 паралелки помалку, но бројот на наставници засега не се намалува. Оваа нерамнотежа покажува дека Македонија истовремено се соочува со општ пад на бројот на деца и нивна сè поголема концентрација во урбаните центри, особено во главниот град.

Тагови: Македонија прваче наталитет демографија